"Yağmur yağınca internet gidiyor" cümlesi kulağa batıl inanç gibi gelir ama teknik olarak son derece açıklanabilir bir durum. Sorunun nerede olduğunu da oldukça net söyler.
Bakır hatlarda: nem iletkenliği bozar
ADSL ve VDSL hatları bakır telefon teli üzerinden çalışır. Bakır hat neme duyarlıdır: su alan bir ek noktası, çatlamış bir kılıf ya da dolabında su biriken bir saha kutusu sinyali bozar. Yağmurdan birkaç saat sonra düzelmesi de bu yüzdendir — nem çekildikçe hat kendine gelir.
Bu tip arızalar genelde bina dışındaki altyapıdadır ve operatörün sorumluluğundadır.
Fiber hatlarda: su değil, mekanik hasar
Fiber, içinden ışık geçtiği için nemden bakır gibi etkilenmez. Yine de yağmurlu havada fiber hatta arıza çıkabiliyor ve sebebi farklı: dış mekân geçişlerindeki koruma eksikliği.
Boru içine alınmamış bir kablo rüzgârda sallanır, zamanla ek noktasından yorulur. Su alan bir ek kutusunda konnektör yüzeyi kirlenir ve sinyal düşer. Donma-çözülme döngüsü, dış cephede gergin çekilmiş bir kabloyu çeker.
Yani fiberde yağmur, arızayı yaratmaz — zaten var olan bir kurulum hatasını ortaya çıkarır.
Ev içi de olabilir
Balkona ya da bahçeye çıkarılmış bir kamera kablosu, dış ünite yakınından geçen bir data hattı ya da nemli bir duvardan geçen ek noktası, yağmurlu havada sorun çıkarabilir. Bu tip arızalar genelde tek bir cihazı etkiler, tüm interneti değil — bu ayrım teşhiste işe yarar.
Nasıl anlaşılır?
Modemdeki LOS ışığı yağmurlu havada yanıyorsa fiber tarafında fiziksel bir sorun var demektir. Işıklar normal ama hız düşüyor, kopmalar oluyorsa sinyal seviyesi sınırdadır ve nem onu eşiğin altına itiyordur. İkisi de ölçümle net olarak görülür — "hava düzelince geçiyor" diye beklemek arızayı büyütür.
Kalıcı çözüm
Dış mekân geçişlerinde koruyucu boru kullanmak, ek noktalarını su geçirmez kutuya almak, kabloyu gergin değil pay bırakarak çekmek ve toprak altı geçişlerde uygun derinlik. Bu dördü yapıldığında yağmur bir daha konu olmaz.
Dış mekân ve bahçe geçişlerini nasıl yaptığımızı villa ve müstakil ev sayfasında, ölçüm sürecini ise LOS ışığı sayfasında anlattık.